मल्टिपल मायलोमा हा अँटीबॉडीज तयार करण्यासाठी जबाबदार असलेल्या प्लाझ्मा पेशींचा कर्करोग आहे. वय, अनिश्चित महत्त्वाची मोनोक्लोनल गॅमोपॅथी (MGUS), रेडिएशन एक्सपोजर, रसायने आणि मायलोमाचा कौटुंबिक इतिहास यामुळे हा कर्करोग होतो. अस्थिमज्जामध्ये मायलोमा पेशींच्या अनियंत्रित प्रसारामुळे हाडांचे दुखणे, अशक्तपणा, हायपरकॅल्सेमिया, मूत्रपिंडाचे नुकसान, संसर्गाची वाढलेली संवेदनशीलता आणि न्यूरोलॉजिकल लक्षणे यासारखी लक्षणे दिसतात. निदानात रक्त आणि मूत्र चाचण्या, अस्थिमज्जा बायोप्सी आणि इमेजिंग अभ्यास यांचा समावेश आहे. इंटरनॅशनल स्टेजिंग सिस्टम (ISS) आणि रिवाइज्ड इंटरनॅशनल स्टेजिंग सिस्टम (R-ISS) बीटा-२ मायक्रोग्लोबुलिन, अल्ब्युमिन आणि लॅक्टेट डिहायड्रोजनेज पातळी यासारख्या घटकांवर आधारित रोगाचे वर्गीकरण करतात, जे रोगनिदान निश्चित करण्यास आणि उपचार निर्णय घेण्यास मार्गदर्शन करण्यास मदत करतात.
मल्टिपल मायलोमा उपचारांचा उद्देश रोग नियंत्रित करणे, लक्षणे कमी करणे आणि जगणे सुधारणे आहे. वय, आरोग्य आणि रोगाच्या टप्प्यानुसार उपचार पर्याय बदलतात. पात्र रुग्णांसाठी, उच्च-डोस केमोथेरपी आणि त्यानंतर ऑटोलॉगस बोन मॅरो ट्रान्सप्लांट (BMT) मानक आहे. यामध्ये मायलोमा पेशी नष्ट करण्यासाठी उच्च-डोस केमोथेरपी देण्यापूर्वी रुग्णाच्या स्वतःच्या स्टेम सेल्स गोळा करणे आणि त्यानंतर अस्थिमज्जा पुन्हा तयार करण्यासाठी स्टेम सेल्सचे पुनर्संचयित करणे समाविष्ट आहे. अपात्र रुग्णांना प्रोटीसोम इनहिबिटर, इम्युनोमोड्युलेटरी ड्रग्ज आणि कॉर्टिकोस्टिरॉईड्स सारख्या औषधांसह इंडक्शन थेरपी दिली जाते. देखभाल थेरपीमुळे माफी वाढते, तर रेडिएशन थेरपीमुळे स्थानिक हाडांच्या वेदना किंवा प्लाझ्मासाइटोमावर उपचार होतात. मोनोक्लोनल अँटीबॉडीज आणि CAR T-सेल थेरपी सारख्या नवीन थेरपी रिलेप्स्ड किंवा रिफ्रॅक्टरी मल्टिपल मायलोमासाठी आशादायक उपचार म्हणून उदयास येत आहेत.
आसाममधील डॉ. रफिकुल इस्लाम यांनी हैदराबाद येथील यशोदा हॉस्पिटल्समध्ये मल्टीपल मायलोमासाठी अस्थिमज्जा प्रत्यारोपण यशस्वीरित्या केले. डॉ. गणेश जयशेटवार, कन्सल्टंट हेमॅटोलॉजिस्ट, हेमॅटो-ऑन्कोलॉजिस्ट आणि बोन मॅरो ट्रान्सप्लांट फिजिशियन यांच्या देखरेखीखाली हे काम केले.